Thu, 22 Jan 2026
ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် တၢ်ကဲထီၣ်သးတၢ်ပာ်ဖျါ- SAC ခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူၤ ဘၣ်ဒိဖိသၣ် (၂) ဂၤ ဖဲ လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ် (လါမးၡး ၂၀၂၅ နံၣ်)

တၢ်ကဲထီၣ်သးတၢ်ပာ်ဖျါတဘ့ၣ်အံၤပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲတၢ်ကဲထီၣ်သးဖဲ လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်, ဖဲလါမးၡး ၂၀၂၅ နံၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲလါမးၡး ၁၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်န့ၣ်, ထံကီၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးကီၣ်ကးကရၢ SAC အကဘီယူၤ လဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲ မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢအတၢ်ဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်တဘျီအံၤ တ့ၢ်လီၤဝဲ မ့ၣ်ပိၢ် (၂) ဖျၢၣ် မ့ၣ်ပိၢ်အကျါတဖျၢၣ်လီၤတဲာ်ဖဲ ကစ--- သဝီဃၢၤ ဒီး အဂၤတဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ဖဲ တရ--- သဝီပူၤန့ၣ်လီၤ. ကဘီယူၤခးလီၤစ့ၢ်ကီး ကျိစဲးသ့ၣ်တဖၣ်ဆူ တရ--- သဝီအပူၤ ဖဲသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဃ့ၢ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ကျိလၢတၢ် ခးလီၤထွဲအံၤဘၣ်ဒိဝဲ ပှၤဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ် (၂) ဂၤ လၢအသးနံၣ်အိၣ် (၁၇) နံၣ်တဂၤ ဒီး (၅) နံၣ်တဂၤန့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ်ဘၣ်ဒိ ဝံၤအလီၢ်ခံ, ဘၣ်တၢ်လဲၤဆှၢ အဝဲသ့ၣ်ဆူ သဝီဃၢၤတၢ်ဆါဟံၣ်တဖျၢၣ်လၢအအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲကစၢၢ်ဒီခိၣ်လၢအ ဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢ ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤဝဲၤကျိၤ KDHW န့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢကဘီယူၤခးလီၤတၢ်အဃိ သဝီဖိသ့ၣ်တတဖၣ်အသဲးကျီး ဘၣ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ ဒီး သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်အိၣ်လၢသဝီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, အဝဲသ့ၣ်လဲၤအိၣ်က့ၤလၢ အတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်အလီၢ်လၢအယံၤဒီးသဝီပူၤန့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢကဘီယူၤဟဲတ့ၢ် လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်, မ့ၢ်လၢသုးဖီၣ်စုကဝဲၤ တအိၣ်လၢသဝီပူၤဘၣ်, ဒီးတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်သးတအိၣ်စ့ၢ်ကီးဘၣ်အဃိ သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်တနီၣ်ပာ်သူၣ်ပာ်သးဝဲလၢ ကဘီယူၤကဟဲခးလီၤတၢ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ကဘီယူၤတဟဲတ့ၢ်လီၤ ဘၣ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢ တရ--- သဝီပူၤနီတဘျီဒံးဘၣ်, ဟဲတ့ၢ်လီၤဘၣ် ဒၣ်မ့ၣ်ပိၢ်လၢ ပလ--- သဝီ, ထံဝါဟီၣ်ကဝီၤ, တနီသရံၣ် (တနင်္သာရီ) ကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ကရ့ၣ်, လၢတၢ်မဲာ်ညါအဟီၣ် ကဝီၤတတီၤအပူၤန့ၣ်လီၤ. [1]

 

 

(၁) တပတီၢ်- တၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်လီၤတံၢ်လီၤဆဲး

တၢ်ကဲထီၣ်သးအကလုာ်

ထံကီၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးကီၣ်ကးကရၢ SAC အကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဘၣ်ဒိသဝီဖိ (၂) ဂၤ

တၢ်ကဲထီၣ်သးမုၢ်နံၤမုၢ်သီ

လါမးၡး ၁၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်

တၢ်ကဲထီၣ်သးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲ (သဝီ, ကရူၢ်, ကီၢ်ဆၣ်, ကီၢ်ရ့ၣ်)

တရ--- သဝီ, မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဂၤအဂ့ၢ်အကျိၤ

မံၤ

မၣ်က---

မၣ်ဆ---

သးနံၣ်

(၁၇) နံၣ်

(၅) နံၣ်

မုၣ်/ ခွါ

မုၣ်

မုၣ်

ကလုာ်

ပယီၤ

ပယီၤ

ထီၣ်ပှၢ် / သဘျ့  

-

-

တၢ်ဖံးတၢ်မၤ

-

-

တၢ်ဘူၣ်တၢ်ဘါ

ဘူးဒး

ဘူးဒး

တၢ်ဟံးမူဒါ/ လီၢ်လၤ

(သဝီဖိ)

(သဝီဖိ)

အိၣ်ဆိးဒူသဝီ

တရ--- သဝီ, မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

တရ--- သဝီ, မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

ၦၤလၢအမၤအၢပယွဲတၢ်တဂၤအဂ့ၢ်အကျိၤ

ကဘီယူၤအကလုာ်           

သုးဂံၢ်ထံး

အိၣ်သူၣ်လီၤသးလီၢ်ကျဲ

အခိၣ်အမံၤ

Y-12

ပယီၤ (SAC) ကလံၤသုး

ဘျံးဝ့ၢ်, ထံမိၢ်ပှၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်မုၢ်လါကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်

သုးခိၣ်ဒိၣ်စ့ၤယၤထိအီၤ, ကီၢ်ပယီၤသုးကလံၤသုးအသုးခိၣ်ကျၢၢ်

 

 (၂) တပတီၢ်- တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအကံၢ်အစီ

၁. ၡဲပၠးၦၤနဟံးန့ၢ်တၢ်ကဲထီၣ်သးတခါအံၤ တဆီဘၣ်တဆီတက့ၢ်.

KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိတဂၤလဲၤဝဲဆူတၢ်ကဲထီၣ်သးအလီၢ်လၢကလဲၤမၤနီၣ်မၤဃါတၢ်အဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ, အဝဲ ထံၣ်လိာ်သးဒီး (ကညီဒီကလုာ်စၢဖှိၣ်ကရၢ KNU) လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤလၢအမံၤမ့ၢ် စီၤသ---, အိၣ်ဟဲန့ၣ် လၢ သၡ--- သဝီ, မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဒီး သံကွၢ်အီၤဘၣ်ဃးတၢ်ကဲထီၣ်သးလၢအဟီၣ်ကဝီၤပူၤ အဂ့ၢ်အကျိၤန့ၣ်လီၤ. KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိတဂၤအံၤတဲသကိးစ့ၢ်ကီးတၢ်ဒီးသုးဖီၣ်စုကဝဲၤတဂၤလၢအတဲဘၣ်အီၤ ကဘီယူၤအကလုာ်တဂၤန့ၣ် န့ၣ်လီၤ.

၂. ကွဲးနီၣ်ၦၤလၢဟ့ၣ်တၢ်ဂ့ၢ်အံၤတဂၤစုာ်စုာ်သ့ၣ်ညါ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤအမ့ၢ်အတီလၢကျဲဒ်လဲၣ်.

တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတခါအံၤမ့ၢ်လၢလီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါလၢအဟ့ၣ်လီၤတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတဂၤန့ၣ်သ့ၣ်ညါထွဲတၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤအဃိမ့ၢ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢအမ့ၢ်အတီန့ၣ်လီၤ. စီၤသ--- လၢအမ့ၢ်လီၢ်ကဝီၤပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါတဂၤအံၤ အိၣ်ဖဲ တရ--- သ ဝီဖဲတၢ်ကဲထီၣ်သးအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ.

 

 (၃) တပတီၢ်- ပာ်ဖျါတၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတက့ၢ်

ပာ်ဖျါတၢ်ကဲထီၣ်သးအဂ့ၢ်အကျိၤလၢလၢပှဲၤပှဲၤတက့ၢ်.

ဖဲလါမးၡး ၁၀ သီ, ၂၀၂၅ နံၣ်, ဖဲဟါလီၤခီ ၃:၄၇ မံးနံးအဆၢကတီၢ်, ထံကီၢ်တၢ်ပၢတၢ်ပြးကီၣ်ကးကရၢ SAC အကဘီယူၤတ ဘ့ၣ်ဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဖဲ တရ--- သဝီ, မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် အပူၤဖဲတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်အ သးတအိၣ်ဘၣ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. လၢ (SAC) အတၢ်ဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်တဘျီအံၤတ့ၢ်လီၤဝဲမ့ၣ်ပိၢ် (၂) ဖျၢၣ် ဒီး  ခးလီၤစ့ၢ်ကီး ဝဲကျိစဲးလၢကဘီယူၤပူၤဖဲအဝဲသ့ၣ်တ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်ဝံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤ. မ့ၣ်ပိၢ်တၢတဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ဖဲ ကစ--- သဝီဃၢၤ, ဒီး တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, တၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤတအိၣ်နီတမံၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. မ့ၣ်ပိၢ်ခံဖျၢၣ်တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်လၢ တရ--- သဝီပူၤန့ၣ်လီၤ.

 

မ့ၣ်ပိၢ်လၢ (SAC) တ့ၢ်လီၤတၢတဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ဖဲ ကစ--- အသဝီဃၢၤန့ၣ်လီၤ. ကစ--- သဝီအံၤအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲ တရ--- သဝီ ဒီး စန--- သဝီအဘၢၣ်စၢၤ, မနိရိၢ်ဟီၣ်ကဝီၤ အပူၤန့ၣ်လီၤ. ကစ--- သဝီ အံၤမ့ၢ်တၢ်လီၢ်တတီၤလၢ ကညီဒီကလုာ် တၢ်ထူၣ်ဖျဲးသုးမုၢ်ဒိၣ်  (KNLA) အိၣ်ခိးသဂၢၢ်ခးဝဲ SAC သုးသ့ၣ်တဖၣ် ဖဲအဝဲသ့ၣ် (SAC) သုးဟဲထိဃီၤအသုးကျိၤ မ့တမ့ၢ် မၤ ဝဲအသုးတၢ်ဟူးတၢ်ဂဲၤဒီးဟဲခီဂာ်ဘၣ်သဝီပူၤတဘျီလၢ်လၢ်အဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ကစ--- သဝီ အံၤအိၣ်သူၣ်လီၤအသးအဒ့ၣ်စၢၤ ယံၤ ဒီး တရ--- သဝီ န့ၣ်အိၣ်ဝဲလၢခီၣ်အတၢ်လဲၤယံာ်ဝဲအမံးနံးတ ဆံန့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ် (SAC) တ့ၢ်လီၤစ့ၢ်ကီးမ့ၣ်ပိၢ်ခံဖျၢၣ် တဖျၢၣ်န့ၣ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်ဖဲ တရ--- အကသံၣ်ဒၢးလီၢ်လံၤ လၢအအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲ တရ--- သဝီ လၢအဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၢ်မဲတ့ၢ်အီၤလၢ SAC တဖျၢၣ်အလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤ. အဆၢက တီၢ်ခဲအံၤဆူၣ်ချ့ပှၤမၤတၢ်ဖိတအိၣ်နီတဂၤဘၣ်, ဒီး ကသံၣ်ဒၢးဝဲအံၤပတုာ်အသးစးထီၣ်ဖဲသုးမီၤစိရိၤဟံးန့ၢ်ဆူၣ်ထံကီၢ် တၢ်စိတၢ်ကမီၤဖဲ ၂၀၂၁ နံၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤ. မ့ၢ်လၢဆူၣ်ချ့ပှၤမၤတၢ်ဖိလၢ SAC ပာ်လီၤသ့ၣ်တဖၣ် ဟဲအိၣ်လၢသဝီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ်ခီဖျိအဝဲသ့ၣ်ဘၣ်ယိၣ်တၢ်လၢ အတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်အဃိန့ၣ်လီၤ.

 

ဖဲသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်နၢ်ဟူဝဲမ့ၣ်ပိၢ်လီၤတဲာ်ပိၢ်ဖးထီၣ်သီၣ်လၢ ကစ--- သဝီဃၢၤအဆၢကတီၢ် အဝဲသ့ၣ်ဖုးဘၣ်အသး ပျံၤတၢ်ဖုးတၢ်အဃိဃ့ၢ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. ဖဲန့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ, တစိၢ်ဖိဒီး သဝီဖိလၢ ကစ--- သဝီ, စန--- သဝီ ဒီး တရ--- သဝီ သ့ၣ်တဖၣ် စးထီၣ်ဃ့ၢ်ဝဲန့ၣ်လီၤ. SAC ခးလီၤစ့ၢ်ကီးကျိစဲးသ့ၣ်တဖၣ်လၢကဘီယူၤအပူၤဆူ တရ--- သဝီ ပူၤ (လီၤဂာ်ဒ် သိးအဝဲသ့ၣ်ခးဝဲသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်လၢအအိၣ်လၢသဝီပူၤမ့ၢ်ဂ့ၤ လၢအအိၣ်လၢသဝီခိၣ်ဃၢၤသ့ၣ်တဖၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤန့ၣ်လီၤ). တၢ် န့ၣ်ဝံၤအလီၢ်ခံ, ပှၤဒီပုၢ်ဝဲၢ်မုၣ် (၂) ဂၤလၢအမံၤမ့ၢ် မၣ်က--- သးနံၣ် (၁၇) နံၣ် ဒီး မဆ--- သးနံၣ် (၅) နံၣ်ခံဂၤအံၤဘၣ်ဒိ ဝဲဒီး ကျိချံန့ၣ်လီၤ. မၣ်က--- ဘၣ်ဒိဖဲအခံကိၢ် ဒီး မၣ်ဆ--- ဘၣ်ဒိဖဲအခီၣ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤသဝီဖိလၢအဘၣ်ဒိခံဂၤအံၤန့ၣ်, ဖဲကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ်အဆၢကတီၢ် ဘၣ်လၢအဝဲသ့ၣ်လဲၤပှ့ၤအီၣ်ဟါတၢ်အီၣ်န့ၣ်လီၤ.

 

ကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤ ခးလီၤတၢ် ဝံၤအလီၢ်ခံ, သဝီဖိလၢအဘၣ်ဒိခံဂၤအံၤ (မ့ၢ်လၢသဝီပူၤန့ၣ်ကသံၣ်ဒၢးတအိၣ်လၢၤ ဘၣ်အဃိ) ဘၣ်တၢ်လဲၤဆှၢအီၤဆူ ဘဆ--- တၢ်ဆါဟံၣ် လၢတၢ်ကူစါယါဘျါအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. သီခါလဲၤဆှၢအဝဲသ့ၣ်ဆူ တၢ်ဆါဟံၣ်ဒီးသိလ့ၣ် န့ၣ်လီၤ. ဖဲလၢအဝဲသ့ၣ်လဲၤတၢ်ဆါဟံၣ်အဆၢကတီၢ်အမိၢ်အပၢ်လဲၤပိာ်စ့ၢ်ကီးအဝဲသ့ၣ်အခံလီၤ. ဘဆ--- တၢ်ဆါဟံၣ်အံၤ အိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲကစၢၢ်တဖျၢၣ်အဒီခိၣ်လၢအအိၣ်ဖဲ ခဲခၠီဟီၣ်ကဝီၤ, လၢၢ်ကဆီကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် အပူၤန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဆါဟံၣ်အံၤအိၣ်သူၣ်လီၤအသးအဒ့ၣ်စၢၤယံၤဒီး တရ--- သဝီန့ၣ် မ့ၢ်လဲၤဒီး သိၣ်လ့ၣ် ယီၢ်ကအိၣ်အမံးနံး (၃၀) ဒီး ဘၣ်တၢ်တီခိၣ်ရိၣ်မဲအီၤလၢ ကညီဆူၣ်ချ့မၤစၢၤဝဲၤကျိၤ KDHW န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဆါဟံၣ်အံၤတ ဟံးအဝဲသ့ၣ်ကသံၣ်ပှ့ၤဘၣ်န့ၣ်လီၤ. (မ့ၢ်လၢပှၤဘၣ်ဒိခံဂၤအံၤဘၣ်ဒိတနးဘၣ်အဃိ အဝဲသ့ၣ်လဲၤဒုးနဲၣ်အသးလၢတၢ် ဆါဟံၣ်ဝံၤဒီးဟဲက့ၤဝဲန့ၣ်လီၤ. အဝဲသ့ၣ် တဘၣ်ထီၣ်တၢ်ဆါဟံၣ်ဘၣ်. အခဲအံၤအဝဲသ့ၣ်ကိညၢ်လီၤလံန့ၣ်လီၤ.)

 

လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ, မ့ၢ်လၢ SAC အကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤတၢ်အဃိ သဝီဖိအသဲးကျီးဟးဂီၤကွံာ်စ့ၢ်ကီး န့ၣ်လီၤ. ဆၢကတီၢ်ခဲအံၤ (ဒ်အမ့ၢ်လါမးၡး ၂၀၂၅ နံၣ်အသိး), သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်အိၣ်လၢသဝီပူၤတဘူၣ်လၢၤဘၣ် ခီဖျိ အဝဲသ့ၣ်ပျံၤဝဲလၢ SAC ကဟဲခးလီၤကဒီးတၢ်လၢကဘီယူၤအဃိန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, အဝဲသ့ၣ်ဘိၣ်ထီၣ်အတၢ် ဘိၣ်ဒီးလဲၤအိၣ်က့ၤဝဲဆူ အတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်အလီၢ်န့ၣ်လီၤ.

 

ဖဲလၢကဘီယူၤဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤကျိ လၢသဝီအပူၤတနံၤန့ၣ်သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်တနီၣ်ပာ်သူၣ်ပာ်သး ဒီး ဟံးန့ၢ် ဘၣ်တၢ်ပူၤဖျဲးအလီၢ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. KNU လီၢ်ကဝီၤခိၣ်နၢ် (လၢတၢ်ပာ်ဘၢဃာ်အလီၢ်အလၤလၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်) တ ဂၤလၢအမံၤမ့ၢ် စီၤသ--- စံးဝဲလၢ, "ပတဆိကမိၣ်လၢတၢ်ကကဲထီၣ်အသး (လၢကဘီယူၤကဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤ တၢ်) ဒ်အံၤဘၣ်. ဖဲကဘီယူၤဟဲအဆၢကတီၢ်ပနၢ်ဟူကဘီယူၤကလုၢ်. ဘၣ်ဆၣ်မ့ၢ်လၢကဘီယူၤဟဲယူၤခီဘၣ်ပသဝီကိးနံၤဒဲး လၢကလဲၤတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤတၢ်လၢတၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်သးအလီၢ်, ဖဲ ပလ--- သဝီ (ထံဝါဟီၣ်ကဝီၤ, တနီသရံၣ်ကီၢ်ဆၣ် ပူၤန့ၣ်) ဒီး ကဘီယူၤတတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤစ့ၢ်ကီးတၢ်လၢပသဝီပူၤနီတဘျီဒံးဘၣ်အဃိလီၤ. ဖဲ ပလ--- သဝီန့ၣ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤကဲထီၣ်အသးကိးမုၢ်နံၤ (ဘၣ်ဆၣ်တၢ်ဒုးတၢ်ယၤတကဲထီၣ်တ့ၢ်အသးလၢ တရ--- သဝီ ပူၤနီတဘျီဘၣ်). လၢတၢ်န့ၣ်အဃိ, ပတဆိကမိၣ်နီတဘျီဘၣ်လၢကဘီယူၤကဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤတၢ်လၢပသ ဝီပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ, ကဘီယူၤလၢအဟဲတ့ၢ်လီၤမ့ၣ်ပိၢ် ဒီး ခးလီၤတၢ်တဘ့ၣ်အံၤန့ၣ်အလွဲၢ်ဝါအဃိ ပဆိကမိၣ် လၢအမ့ၢ်ပှၤလဲၤတၢ်ဖိအကဘီယူၤလီၤ."  (ပှၤဖီၣ်စုကဝဲၤဖိတဂၤတဲဘၣ် KHRG လၢကဘီယူၤအကလုာ်န့ၣ်မ့ၢ် Y-12 န့ၣ် လီၤ. ဖဲလၢတၢ်ကဲထီၣ်သးအဆၢကတီၢ်ဘၣ်လၢအဝဲလဲၤပှ့ၤအီၣ်တၢ်ဖဲ တရ--- သဝီပူၤဘၣ်ဆၣ်တသိးဃုာ်ဒီးအသုးကူကၤဘၣ်န့ၣ် လီၤ.)

 

လီၢ်ကဝီၤခိၣ်နၢ်, စီၤသ--- စံးဘၣ် KHRG ပျီပူၤပှၤမၤတၢ်ဖိလၢ လၢသဝီပူၤန့ၣ် သုးဖီၣ်စုကဝဲၤတအိၣ်နီတဖုဘၣ်.  လၢတၢ် န့ၣ်အဃိ, သဝီဖိဖဲန့ၣ်သ့ၣ်တဖၣ်မၤဒၣ်အတၢ်ဖံးတၢ်မၤခုၣ်ခုၣ်မုာ်မုာ်န့ၣ်လီၤ. ဖဲကဘီယူၤဟဲခးလီၤတၢ်တနံၤန့ၣ်, ဘၣ်လၢသ ဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်လဲၤဖံးလဲၤမၤတၢ်ဒ်ညီနုၢ်အသိးန့ၣ်လီၤ. တဘျီတခီၣ်, လီၢ်ကဝီၤပှၤဖီၣ်စုကဝဲၤဖိသ့ၣ်တဖၣ်လဲၤပှ့ၤအီၣ်တၢ်ဆူ တရ--- သဝီပူၤန့ၣ်လီၤ. လၢန့ၣ်အမဲာ်ညါ, KNLA ညီနုၢ်လဲၤခီဂာ်ဝဲသဝီအံၤလၢကလဲၤဆူ တၢ်မဲာ်ညါ ဖဲတၢ်ဒုးကဲထီၣ်သးအ လီၢ်ဖဲ ပလ--- သဝီ, ထံဝါဟီၣ်ကဝီၤ, တနီသရံၣ်ကီၢ်ဆၣ်, ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ် န့ၣ်လီၤ. တရ--- သဝီ ဒီး ပလ--- သဝီအံၤပ မ့ၢ်လဲၤလၢသိလ့ၣ်ယီၢ်န့ၣ်အဒ့ၣ်စၢၤယံၤကအိၣ်ဝဲ ၁ နၣ်ရံၣ်န့ၣ်လီၤ.

 

(၄) တပတီၢ်- တၢ်ဃ့န့ၢ်အခွဲး

မ့ၢ်ၦၤလၢအတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ် ဟ့ၣ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢပကသူတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤတခါအံၤဧါ, ဟ့ၣ်ၦၤတၢ်ခွဲးတၢ်ယာ်လၢ ပကသူ တၢ်ဂ့ၢ်အံၤလၢကျဲဒ်လဲၣ်.

KNU လီၢ်ကဝီၤခိၣ်နၢ်တဂၤဟ့ၣ်ဝဲ KHRG တၢ်ပျဲလၢကသူဝဲတၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအံၤလၢတၢ်ရၤလီၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. အဝဲစံးစ့ၢ်ကီး ဝဲလၢ ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်အမိၢ်အပၢ်ဟ့ၣ် KNU တၢ်ပျဲလၢကရၤလီၤတၢ်ကစီၣ်အံၤဆူတၢ်ကရၢကရိအဂၤသ့ၣ်တဖၣ်အအိၣ် လၢတၢ်မၤနီၣ် မၤဃါ ဒီး တၢ်ရၤလီၤအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်အမိၢ်အပၢ်အဲၣ်ဒိးလၢထံဂုၤကီၢ်ဂၤသ့ၣ်တဖၣ်ကသ့ၣ်ညါ ဘၣ်စ့ၢ်ကီး ပယီၤသုးမီၤစိရိၤအတၢ်မၤအၢမၤနးလၢမၤဝဲလၢလီၢ်ကဝီၤသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်အဖီခိၣ်န့ၣ်လီၤ.

Thu, 22 Jan 2026

Footnotes: 

[1] တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢ လံာ်ပာ်ဖျါတဘ့ၣ်အံၤအပူၤန့ၣ် တၢ်ဒိးန့ၢ်ဘၣ်အီၤဖဲ လါမးၡး, ၂၀၂၅ နံၣ်အပူၤန့ၣ်လီၤ. ဘၣ်တၢ်ဆှၢဟ့ၣ်ထီၣ်အီၤလၢ လီၢ်ကဝီၤၦၤမၤသကိးတၢ်တဂၤ ဖဲ ဘျံး-ဒဝဲၢ်ကီၢ်ရ့ၣ်အပူၤ လၢအဘၣ်တၢ်သိၣ်လိအီၤ လၢကညီဂ့ၢ်ဝီခွဲးယာ်ကရူၢ် (KHRG) လၢကမၤနီၣ်မၤဃါ တၢ်မၤဘၣ်ဒိၦၤဟီၣ်ခိၣ်ဖိခွဲးယာ်အတၢ်အိၣ်သးတဖၣ်ဖဲလီၢ်ကဝီၤပူၤန့ၣ်လီၤ. ၦၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်တဖၣ်အမံၤ, တၢ်ဂီၤဒီး အိၣ်ဆိးလီၢ်ကျဲ လီၤတံၢ်လီၤဆဲး တဖၣ်န့ၣ် တၢ်မၤလီၤဘၢအီၤလၢအဝဲနီၢ်ကစၢ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤလၢ တၢ်ကွဲးၡဲပၠးအါထီၣ်အီၤ ဖဲ ပနိကဝီၤအပူၤန့ၣ် မ့ၢ်ဝဲဒၣ် KHRG အတၢ်ကွဲးၡဲထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤန့ၣ်လီၤ.

ဟံးန့ၢ်ဘၣ်ဖဲအံၤ

ဖးအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်ဘၣ်ထွဲတဖၣ်