Wed, 04 Mar 2026
တၢ်ဂီၤတၢ်ကစီၣ် - ပယီၤသုးခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူၤဖဲလီၢ်ကဝီၤပှၤတဝၢပူၤအဃိဒုး အိၣ်ထီၣ်ဝဲတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, တၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤဒီးတၢ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး (လါယနူၤအါရံၤတုၤလါဒံၣ်စဲဘၢၣ် ၂၀၂၅ နံၣ်)

တၢ်ဂီၤတၢ်ကစီၣ်တဘ့ၣ်အံၤပာ်ဖျါဝဲတၢ်ဂီၤတၢ်အုၣ်သးဘၣ်ဃးပယီၤသုးကဘီယူၤခးလီၤတၢ်လၢလီၢ်ကဝီၤပှၤတဝၢပူၤဖဲကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးစးထီၣ်လၢလါယနူၤအါရံၤတုၤလါဒံၣ်စဲဘၢၣ် ၂၀၂၅ နံၣ်န့ၣ်လီၤ. KHRG ဒိးန့ၢ်ဘၣ်ဝဲတၢ်ဂီၤအါန့ၢ်ဒံး (၃,၆၀၀) ဘ့ၣ်လၢ အပာ်ဖျါထီၣ်တၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးလၢပယီၤသုးပညိၣ်ခးလီၤနါစိၤတၢ်လၢကဘီယူၤဖဲတၢ်ပာ်ဖျါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်တၢ်ကျိၤအဆၢ ကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. စးထီၣ်လၢ ၂၀၂၁နံၣ်, သုးဟံးန့ၢ်ဆူၣ်ထံကီၢ်တၢ်စိတၢ်ကမီၤဒီးတုၤဃီၤလၢ ၂၀၂၅ နံၣ်န့ၣ်, ကဘီယူၤခးလီၤ တၢ်အံၤဒုးအိၣ် ထီၣ်ဝဲတၢ်သံတၢ်ပှၢ်ဒီးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးလၢထံဖိကီၢ်ဖိကမျၢၢ်အကျါ, တၢ်သူၣ်ထီၣ်အါအါဂီၢ်ဂီၢ်လၢပှၤတဝၢပူၤ (ပၣ်ဃုာ်ဒီးကၠိ, သီခါဖၠၢ်, ဒီးတၢ်ဘါယွၤသရိၣ်) သ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ, တၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်အလီၢ်ဒီးစံာ်ပျီသ့ၣ်တဖၣ် စ့ၢ်ကီးဘၣ်ဟးဂီၤ ဒီးဒုးအိၣ်ထီၣ်စ့ၢ်ကီးတၢ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးအါမးန့ၣ်လီၤ. ဖဲ ၂၀၂၅ နံၣ်အပူၤသဝီဖိအစှၤကတၢၢ် (၆၆) ဂၤ, ပၣ်ဃုာ်ဒီးဖိသၣ် (၁၈) ဂၤ ဘၣ်သံဝဲ, ဒီးသဝီဖိ (၁၇၆) ဂၤ, ပၣ်ဃုာ်ဒီးဖိသၣ် (၆၆) ဂၤဘၣ်ဒိဝဲလၢပယီၤသုးကဘီယူၤခးလီၤတၢ် ဖဲကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးတကပၤန့ၣ်လီၤ. လၢတၢ်ခးလီၤတၢ်ဒံးအံၤအဖီခိၣ်, တၢ်ပျံၤတၢ်ဖုးလၢလီၢ်ကဝီၤသဝီဖိသ့ၣ် တဖၣ်အါထီၣ်ဝဲဒီးမၤစှၤလီၤဝဲ သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်တၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢဒီးမၤဘၣ်ဒိဝဲတၢ်လုၢ်အီၣ်နီၢ်ခိသသးသမူသ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. ကဘီယူၤခးလီၤတၢ်အံၤမ့ၢ်စ့ၢ်ကီး တၢ်ကီတၢ်ခဲဒိၣ်မးတခါလၢသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်ကဒိးန့ၢ်ဘၣ်တၢ်အိၣ်ဆူၣ်အိၣ်ချ့, တၢ်ကူၣ်ဘၣ် ကူၣ်သ့, ဒီးတၢ်တိစၢၤမၤစၢၤအဂၤ သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. သဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ်ပျံၤဘၣ်ဖုးဝဲလၢတၢ်ခးလီၤတၢ်လၢခါဆူမဲာ်ညါအံၤ မ့ၢ်တၢ်လီၤပျံၤလီၤဖုးလၢကဆဲးဖံးမၤတၢ်လၢစံာ်ပျီပူၤအဂီၢ်တသ့လၢၤဘၣ် ဒီးပှၤအါအါဂီၢ်ဂီၢ်ဃ့ၢ်အိၣ်ကဒုကွံာ်ဝဲဆူပှၢ်ပူၤဒီးဆူလ့ပူၤ လၢကထံၣ်န့ၢ်တၢ်အိၣ်ကဒုအလီၢ်န့ၣ်လီၤ.

 

တၢ်ဂီၤတၢ်ကစီၣ်- ပယီၤသုးခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူၤအဃိဒုးအိၣ်ထီၣ်ဝဲတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, တၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ, တၢ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိး ဒီးတၢ်တတၢၤတနါသ့ၣ်တဖၣ်ဖဲ ၂၀၂၅ နံၣ်

စးထီၣ်လၢ ၂၀၂၁ နံၣ်, ပယီၤသုးမီၤစိရိၤသူအါထီၣ်ဝဲကဘီယူၤဒီးခးလီၤတၢ်ဖဲကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးဒီးဒုးအိၣ်ထီၣ်တၢ်သံ တၢ်ပှၢ်ဒီးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, တၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤဒီးတၢ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးလၢတၢ်လီၢ်အါတီၤန့ၣ်လီၤ. လၢ KHRG တၢ်မၤနီၣ်မၤဃါအ ဖီခိၣ်, ဖဲ ၂၀၂၅ နံၣ်န့ၣ်, ပယီၤသုးသူဝဲတၢ်စုကဝဲၤအကလုာ်လၢအလီၤဆီလိာ်အသး, ပၣ်ဃုာ်ဒီးကျိစဲးလး, ကျိဖးဒိၣ်ဒီးမ့ၣ်ပိၢ် အကလုာ်သ့ၣ်တဖၣ်ဖဲအဝဲသ့ၣ်ခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူၤဖဲလီၢ်ကဝီၤသ့ၣ်တဖၣ်လၢအအိၣ်သူၣ်လီၤအသးဖဲသုးရ့ၣ်နွံဘ့ၣ်လၢအဘၣ်တၢ်နီၤဖးလီၤဒံးအမ့ၢ်ကညီကီၢ်စဲၣ်န့ၣ်လီၤ. ဒူသထူၣ် (သထုံ), တီအူ (တောင်ငူ), ချၢၣ်လွံၢ်ထူၣ် (ညောင်လေးပင်), ဘျံး  ဒဝဲၢ်, မုၢ်တြီၢ် (ဖာပွန်), ဒူပျာ်ယာ်ဒီးဖၣ်အၣ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ. တၢ်ဒုးကဲထီၣ်သးမ့ၢ်ဂ့ၤတကဲထီၣ်ဘၣ်မ့ၢ်ဂ့ၤကဘီယူၤခး လီၤတၢ်လၢအဘူးဒီးသဝီသ့ၣ်တဖၣ်ဒီးတချုးတၢ်ကဲထီၣ်သးအဆၢကတီၢ်တၢ်ဟ့ၣ်ပလီၢ်ဒီးတၢ်ပူၤဖျဲးအလီၢ်တအိၣ်ဘၣ်န့ၣ်လီၤ. ညီနုၢ်ကဘီယူၤခးလီၤတၢ်ဖဲအဟဲဆှၣ်ကွၢ်တၢ်ဝံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤ. ပှၤတဝၢတၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢကဘီယူၤခးလီၤဘၣ်ဒိအနီၣ်ဂံၢ်အါ ကတၢၢ်န့ၣ်မ့ၢ်ဝဲ, ကၠိ, သီခါဖၠၢ်ကရၢၢ်ဒီးတၢ်ဘါယွၤသရိာ်ဒီးတၢ်သူၣ်ထီၣ်သ့ၣ်တဖၣ်အံၤမ့ၢ်တၢ်သူၣ်ထီၣ်လၢအဘၣ်တၢ်ထံၣ်အီၤ ညီလၢကလံၤကျါဒီးသဝီဖိအဟံၣ်, စံာ်ပျီဒီးတၢ်ဖံးအီၣ်မၤအီၣ်အလီၢ်သ့ၣ်တဖၣ်န့ၣ်လီၤ.

တၢ်ဂီၤတၢ်ကစီၣ်အံၤပၣ်ဃုာ်ဒီးတၢ်ဂီၤ (၈၃) ဘ့ၣ် (လၢအဘၣ်တၢ်ဃုထၢထီၣ်အီၤလၢတၢ်ဂီၤခဲလၢာ် (၃,၆၆၂) ဘ့ၣ်အကျါလၢ တၢ်ဒိးန့ၢ်အီၤဖဲ ၂၀၂၅ နံၣ်အပူၤ), ပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲတၢ်အုၣ်ကီၤသးဘၣ်ဃးတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံးလၢလီၢ်ကဝီၤသဝီဖိသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ် ကွၢ်ဆၢၣ်မဲာ်ဝဲဖဲပယီၤသုးကဘီယူၤခးလီၤတၢ်လၢကီၢ်ပယီၤမုၢ်ထီၣ်ကလံၤထံးဝံၤအလီၢ်ခံန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂီၤ (၇၄) ဘ့ၣ်လၢအပၣ် ဃုာ်န့ၣ်ဘၣ်တၢ်ဒိန့ၢ်အီၤလၢလီၢ်ကဝီၤသဝီဖိလၢအဘၣ်တၢ်ဟံးစုနဲၣ်ကျဲအီၤလၢ KHRG ဒ်သိးကမၤနီၣ်မၤဃါတၢ်မၤဘၣ်ဒိပှၤ ဂ့ၢ်ဝီခွဲးယာ်လၢအဝဲသ့ၣ်အလီၤကဝီၤပူၤဒီးတၢ်ဂီၤ (၉) ဘ့ၣ်ဘၣ်တၢ်ဒိန့ၢ်အီၤလၢသဝီဖိဒီးပှၤဘၣ်မူဘၣ်ဒါန့ၣ်လီၤ. တၢ်ဂီၤသ့ၣ်တ ဖၣ်အံၤပာ်ဖျါထီၣ်ဝဲတၢ်ဘၣ်ဒိဘၣ်ထံး, တၢ်ဟးဂူာ်ဟးဂီၤ, တၢ်ဃ့ၢ်မှံဟးဖျိးဒီးတၢ်စုကဝဲၤအကလုာ်လၢအလီၤဆီလိာ်အသးလၢ ပယီၤသုးသူဝဲဖဲအခးလီၤတၢ်လၢကဘီယူၤအဆၢကတီၢ်န့ၣ်လီၤ. ပှၤတူၢ်ဘၣ်တၢ်အမံၤ, တၢ်ဂီၤဒီးတၢ်လီၢ်တၢ်ကျဲသ့ၣ်တဖၣ်ဘၣ် တၢ်ပာ်ဘၢဃာ်လၢတၢ်ဘံၣ်တၢ်ဘၢအဂီၢ်န့ၣ်လီၤ.

Wed, 04 Mar 2026

ဟံးန့ၢ်ဘၣ်ဖဲအံၤ

ဖးအါထီၣ်တၢ်ဂ့ၢ်ဘၣ်ထွဲတဖၣ်